Ενέργεια

Παροχή βοήθειας στα νοικοκυριά για την ενεργειακή μετάβαση

30/05/2026

Η Επιτροπή παρουσίασε δέσμη συστάσεων που αποσκοπούν στην προστασία και τη στήριξη των πολιτών ώστε να συμμετάσχουν στη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας.

Με βάση την ανακοίνωση της δέσμης μέτρων για την ενέργεια των πολιτών και την ανακοίνωση AccelerateEU, παρέχει λεπτομερή και πρακτική καθοδήγηση στους πολίτες και τα νοικοκυριά για την περαιτέρω στήριξη ενός πιο συμπεριληπτικού, ανθεκτικού και βιώσιμου ενεργειακού συστήματος. Απευθύνεται επίσης στις χώρες της ΕΕ με ενδείξεις σχετικά με τον τρόπο προστασίας των ευάλωτων ομάδων από τις υψηλές τιμές της ενέργειας.

Οι 4 συστάσεις και τα συνοδευτικά έγγραφα αποσκοπούν στην προστασία των ευάλωτων πελατών και εκείνων που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια, στη διασφάλιση ανταγωνιστικών αγορών λιανικής, στην ενδυνάμωση των καταναλωτών ώστε να κάνουν συνειδητές επιλογές και στη στήριξη της ανάπτυξης ενεργειακών κοινοτήτων και της αυτοκατανάλωσης.

Ο κ. Dan Jørgensen, επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης, δήλωσε:

«Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή —και ο αντίκτυπός της στις τιμές της ενέργειας— υπογραμμίζει πόσο ασταθείς παραμένουν οι παγκόσμιες αγορές ενέργειας και πόσο επειγόντως πρέπει η Ευρώπη να ενισχύσει την ενεργειακή ανθεκτικότητά της. Αυτή πρέπει να είναι η στιγμή που θα επιταχύνουμε τη μετάβαση σε ένα πιο βιώσιμο, ασφαλές και επικεντρωμένο στον καταναλωτή ενεργειακό σύστημα. Σε μια εποχή κατά την οποία το αυξανόμενο ενεργειακό κόστος αποτελεί πραγματική ανησυχία για τους πολίτες της ΕΕ, η δέσμη αυτή μετατρέπει τη φιλοδοξία πολιτικής σε απτά οφέλη για τα νοικοκυριά, τις κοινότητες και τις μικρές επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη. Πρέπει να προστατεύσουμε τα ευάλωτα νοικοκυριά από τις ενεργειακές αποσυνδέσεις και να στηρίξουμε όλους τους καταναλωτές ώστε να διαχειριστούν καλύτερα τις συμβάσεις ενεργειακού εφοδιασμού τους, καθώς και να διαδραματίσουν ενεργό ρόλο στη μετάβαση.»

Η Επιτροπή θα συνεργαστεί στενά με τις χώρες της ΕΕ, τις ρυθμιστικές αρχές, τα ενδιαφερόμενα μέρη του κλάδου και την κοινωνία των πολιτών για να διασφαλίσει την αποτελεσματική εφαρμογή της δέσμης μέτρων, παρέχοντας τεχνική βοήθεια και καθοδήγηση και παρακολουθώντας την πρόοδο.

Η δέσμη περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:

Σύσταση σχετικά με την προστασία των ευάλωτων πελατών από αποσυνδέσεις και κατά τη σταδιακή κατάργηση του φυσικού αερίου:

Η πρωτοβουλία αυτή ζητεί τον έγκαιρο εντοπισμό των νοικοκυριών που διατρέχουν κίνδυνο για έγκαιρη στήριξη, μεταξύ άλλων μέσω προσαρμοσμένων σχεδίων πληρωμών, συμβουλών για χρέη και ενεργειακών κουπονιών, παράλληλα με διαρθρωτικές λύσεις όπως η ενεργειακή απόδοση και η πρόσβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Καθώς η ΕΕ απομακρύνεται από το φυσικό αέριο, η Επιτροπή ζητεί συντονισμένο σχεδιασμό σε όλους τους τομείς με διαφανή επικοινωνία και σαφή χρονοδιαγράμματα.

Τονίζει τον κεντρικό ρόλο των υπηρεσιών μίας στάσης στην παροχή βοήθειας στα νοικοκυριά ώστε να υιοθετήσουν καθαρότερες εναλλακτικές λύσεις, παροτρύνοντας παράλληλα τις χώρες της ΕΕ να αξιοποιήσουν πλήρως την ενωσιακή και την εθνική χρηματοδότηση.

Σύσταση σχετικά με την παροχή βοήθειας στους καταναλωτές για την εξεύρεση της καλύτερης δυνατής συμφωνίας: Ο νέος αυτός οδηγός αποσκοπεί στην τυποποίηση των βασικών όρων και προϋποθέσεων στις ενεργειακές συμβάσεις, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι καταναλωτές λαμβάνουν σαφείς πληροφορίες. Αυτό θα συμβάλει στην ευκολότερη σύγκριση των συμφωνιών, στην ταχύτερη αλλαγή προμηθευτών και στη μείωση του κόστους, καθιστώντας παράλληλα την αγορά πιο ανταγωνιστική και διαφανή.

Σύσταση σχετικά με την προστασία των καταναλωτών από τον κίνδυνο πτώχευσης προμηθευτών: Η παρούσα πρωτοβουλία παρέχει καθοδήγηση στις εθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμιστικών αρχών, σχετικά με τον τρόπο επιβολής των κανόνων διαχείρισης κινδύνου των προμηθευτών. Στόχος είναι να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος πτώχευσης προμηθευτών και οι αρνητικές επιπτώσεις της που μπορούν να επηρεάσουν τους λογαριασμούς ενέργειας και τις υπηρεσίες των καταναλωτών.

Σύσταση σχετικά με την ενδυνάμωση των ενεργειακών κοινοτήτων και την αυτοκατανάλωση: Προκειμένου να επιταχυνθεί και να διευκολυνθεί η υιοθέτηση των ενεργειακών κοινοτήτων και να μεγιστοποιηθεί το δυναμικό της αυτοκατανάλωσης, οι παρούσες κατευθυντήριες γραμμές αποσκοπούν στο να διευκολύνουν τις ενεργειακές κοινότητες να δραστηριοποιούνται σε διάφορες αγορές και τομείς ενέργειας και να παρέχουν οφέλη στους πολίτες —καθώς και στα άτομα, τις μικρές επιχειρήσεις και τις τοπικές αρχές να παράγουν και να μοιράζονται τις δικές τους ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για αυτοκατανάλωση.

Συνοδεύεται από ένα σχέδιο δράσης, για τις ενεργειακές κοινότητες, το οποίο περιγράφει μια σειρά μέτρων που θα λάβει η Επιτροπή για να στηρίξει την ανάπτυξη των ενεργειακών κοινοτήτων.

Οι συστάσεις αυτές συνοδεύονται από έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που παρέχει στήριξη στις χώρες της ΕΕ και στα ενδιαφερόμενα μέρη με υπόβαθρο, ανάλυση και αποδεικτικά στοιχεία για την εφαρμογή των συστάσεων, και περιγράφει ορισμένες ορθές πρακτικές σχετικά με τη συνέχεια που δόθηκε στην ανακοίνωση «Επιτάχυνση της ΕΕ».

Η Επιτροπή δημοσίευσε επίσης έκθεση σχετικά με τις αγορακεντρικές τιμές προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και την προώθηση της αμοιβής της ευελιξίας στις συμβάσεις λιανικής. Η έκθεση, η οποία εγκρίθηκε στο πλαίσιο της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία και του σχεδίου δράσης για την οικονομικά προσιτή ενέργεια, θα καθοδηγήσει και θα βοηθήσει τις χώρες της ΕΕ να διασφαλίσουν ότι οι καταναλωτές που προσαρμόζουν τη χρήση τους σε περιόδους εκτός αιχμής ή σε περιόδους υψηλής έντασης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ανταμείβονται και προστατεύονται.

Υπενθυμίζει επίσης την ανάγκη για ανταγωνιστικές αγορές λιανικής, οι οποίες αποτελούν προϋπόθεση για τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα της αγοράς, τη βελτίωση των επιλογών των καταναλωτών και τη διευκόλυνση της ευελιξίας της ζήτησης.

Με τη διασφάλιση ότι οι μεμονωμένοι καταναλωτές επωφελούνται από χαμηλότερους λογαριασμούς, η προσέγγιση αυτή θα ενθαρρύνει περισσότερα νοικοκυριά να ανταποκρίνονται στα μηνύματα των τιμών, προωθώντας έτσι ένα πιο αποδοτικό και ανθεκτικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας.