Μετά τη 10η καταληκτική ημερομηνία στο πλαίσιο της πρώτης πρόσκλησης υποβολής προτάσεων της Δανειακής Διευκόλυνσης του Δημόσιου Τομέα (ΔΜΔΤ), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσει ότι έχουν επιλεγεί για χρηματοδότηση 19 έργα, με συνολικό αιτούμενο ποσό επιχορήγησης ύψους 252 εκ. ευρώ.
Ελήφθησαν συνολικά 24 αιτήσεις από 12 κράτη μέλη της ΕΕ (Αυστρία, Βουλγαρία, Κύπρος, Τσεχία, Φινλανδία, Γερμανία, Ελλάδα, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Ρουμανία και Σλοβακία), με τις οποίες ζητήθηκε χρηματοδότηση από την ΕΕ ύψους σχεδόν 280 εκατ. ευρώ.
Τα έργα που επιλέχθηκαν είναι τα εξής:
Βουλγαρία
Κατασκευή πέντε φωτοβολταϊκών σταθμών και συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας σε συσσωρευτές (BESS) εντός του συγκροτήματος Maritsa Iztok, του τρίτου μεγαλύτερου σταθμού ηλεκτροπαραγωγής της Βουλγαρίας, που βρίσκεται στην περιφέρεια Stara Zagora. Αιτούμενη επιδότηση: 88,4 εκατ. ευρώ.
Κύπρος
Αναβάθμιση του δικτύου μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας της Κύπρου. Αιτούμενη επιδότηση: 6,86 εκατ. ευρώ.
Τσεχία
Δύο έργα που υλοποιήθηκαν από την Správa železnic, την τσεχική διοίκηση σιδηροδρόμων:
Ανακατασκευή του τμήματος Chomutov – Kadaň-Prunéřov του σιδηροδρομικού διαδρόμου Ústí nad Labem – Karlovy Vary στο Ústí nad Labem. Αιτούμενη επιδότηση: 24,16 εκατ. ευρώ.
Κατασκευή δύο νέων εγκαταστάσεων πυροσβεστικής υπηρεσίας στο Cheb και στο Ústí nad Labem. Αιτούμενη επιδότηση: 2,58 εκατ. ευρώ.
Εκσυγχρονισμός της υποδομής διαχείρισης των υδάτων στην περιφέρεια Ústí που υλοποιείται από τη Severočeská vodárenská. Αιτούμενη επιδότηση: 13,9 εκατ. ευρώ.
Ολοκληρωμένος εκσυγχρονισμός των αστικών υποδομών από τον δήμο Ústí nad Labem. Αιτούμενη επιδότηση: 10,65 εκατ. ευρώ.
Ανακατασκευή εξωτερικής πισίνας στο Kopřivnice, πόλη της περιφέρειας Μοραβίας-Σιλεσίας. Αιτούμενη επιδότηση: 1,02 εκατ. ευρώ.
Κατασκευή ενός νέου, σύγχρονου και ενεργειακά αποδοτικού δημόσιου κτιρίου επαγγελματικής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στο Sokolov της περιφέρειας Karlovy Vary. Αιτούμενη επιδότηση: 3,04 εκατ. ευρώ.
Φινλανδία
Κατασκευή και εκσυγχρονισμός δημόσιων κοινωνικών και εκπαιδευτικών εγκαταστάσεων στην πόλη Joensuu, που βρίσκεται στη Βόρεια Καρελία. Η Gant ζήτησε: 18 εκατ. ευρώ.
Γερμανία
Εκσυγχρονισμός της υποδομής του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας στην περιφέρεια Sachsen Lausitz. Αιτούμενη επιδότηση: 20,1 εκατ. ευρώ.
Ελλάδα
Κατασκευή νέων σχολείων, ψηφιοποίηση περιφερειακών υπηρεσιών και δημόσιας διοίκησης, μέτρα ενεργειακής απόδοσης στην Περιφέρεια Πελοποννήσου. Αιτούμενη επιδότηση: 11,48 εκατ. ευρώ.
Κατασκευή νέου σχολικού συγκροτήματος για την αντικατάσταση της σεισμικής εκπαιδευτικής υποδομής στο δήμο Κισσάμου στην Κρήτη. Αιτούμενη επιδότηση: 3,54 εκατ. ευρώ.
Επενδύσεις σε δημόσιες υποδομές σε τομείς όπως ο τουρισμός, οι μεταφορές, η υγεία, η αστική ανάπλαση και η εκπαίδευση για τη στήριξη της πράσινης μετάβασης της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας. Αιτούμενη επιδότηση: 19,8 εκατ. ευρώ.
Επένδυση αποτελούμενη από 4 υποέργα που επικεντρώνονται στον ασφαλή τουρισμό, τη στήριξη της γαλάζιας οικονομίας, την ψηφιοποιημένη κτηνοτροφία και την έρευνα καιamp στον αγροδιατροφικό τομέα·I για τη στήριξη της πράσινης μετάβασης της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου. Αιτούμενη επιδότηση: 3,6 εκατ. ευρώ.
Λιθουανία
Εκσυγχρονισμός του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας της Kauno Energija για τη στήριξη της ενσωμάτωσης ανανεώσιμων πηγών θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας. Αιτούμενη επιδότηση: 3,24 εκατ. ευρώ.
Ρουμανία
Εκσυγχρονισμός των δημόσιων συγκοινωνιών του Πλοέστι με την αγορά 20 νέων ηλεκτρικών τραμ και την αναβάθμιση του υφιστάμενου αμαξοστασίου. Αιτούμενη επιδότηση: 9 εκατ. ευρώ.
Σλοβακία
Εκσυγχρονισμός των αστικών υποδομών του Kosice μέσω δύο βασικών πρωτοβουλιών: συνολική ανακαίνιση των κτιρίων εκπαίδευσης, διοίκησης, υγειονομικής περίθαλψης και κοινωνικής στέγασης, παράλληλα με αναβαθμίσεις σε υπόγεια διάβαση, δρόμους και ποδηλατικές διαδρομές. Ταυτόχρονα, 10 λεωφορεία ορυκτών καυσίμων θα αντικατασταθούν από ηλεκτρικά αρθρωτά μοντέλα και πέντε δημόσια τεχνικά/διοικητικά κτίρια θα υποβληθούν σε αναζωογόνηση, ενισχύοντας τη βιωσιμότητα και τις αστικές υποδομές. Αιτούμενη επιδότηση: 4,27 εκατ. ευρώ και 3,6 εκατ. ευρώ.
Εκσυγχρονισμός των αστικών υποδομών της Banská Bystrica με την ανακαίνιση 20 εκπαιδευτικών εγκαταστάσεων, 16 ιδρυμάτων κοινωνικής μέριμνας και 5 χώρων πολιτισμού· αποκατάσταση 67 χλμ. περιφερειακών οδών για την ενίσχυση της συνδεσιμότητας· και την εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου συστήματος σχεδιασμού των πόρων των επιχειρήσεων για τον εξορθολογισμό των δημοτικών λειτουργιών και της διοικητικής αποτελεσματικότητας. Αιτούμενη επιδότηση: 5 εκατ. ευρώ.
Ιστορικό
Η δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα (ΔΜΔ) είναι ένα μέσο στο πλαίσιο του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης (ΜΔΜ) που αποσκοπεί στην άμβλυνση των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της μετάβασης των περιφερειών της ΕΕ προς την κλιματική ουδετερότητα.
Πρόκειται για έναν συνδυαστικό μηχανισμό που συνδυάζει δάνεια από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) (έως περίπου 6-8 δισ. ευρώ) με επιχορηγήσεις από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (έως 1,3 δισ. ευρώ) για να βοηθήσει κυρίως οντότητες του δημόσιου τομέα στις περιφέρειες της ΕΕ που πλήττονται περισσότερο (που προσδιορίζονται στα εδαφικάσχέδια δίκαιης μετάβασης) να κινητοποιήσουν πρόσθετες δημόσιες επενδύσεις και να καλύψουν τις αναπτυξιακές τους ανάγκες κατά τη μετάβαση σε μια κλιματικά ουδέτερη οικονομία.
Τα εδαφικά σχέδια δίκαιης μετάβασης καταρτίζονται από κάθε κράτος μέλος της ΕΕ και περιγράφουν τις προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν σε κάθε περιφέρεια δίκαιης μετάβασης, καθώς και τις αναπτυξιακές ανάγκες και τους αναπτυξιακούς στόχους που πρέπει να επιτευχθούν έως το 2030.
Κάθε έργο που θα επιλεγεί θα λάβει επιχορήγηση ΔΜΔΤ, υπό την προϋπόθεση ότι το έργο θα λάβει επίσης δάνειο από την ΕΤΕπ. Η επιχορήγηση του ΔΜΔΤ υπολογίζεται ως ποσοστό του ποσού του δανείου της ΕΤΕπ (15 % ή 25 % εάν το έργο ωφελεί λιγότερο ανεπτυγμένη περιφέρεια). Αυτή η μεικτή στήριξη έχει σχεδιαστεί για τη μόχλευση δημόσιων επενδύσεων στις περιφέρειες της ΕΕ που πλήττονται περισσότερο από τη μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερη οικονομία.
Η πρώτη πρόσκληση υποβολής προτάσεων του ΔΜΔΤ, με βάση τα εθνικά κονδύλια, προκηρύχθηκε στις 19 Ιουλίου 2022 και περιλάμβανε 10 ενδιάμεσες καταληκτικές ημερομηνίες έως το τέλος του 2025. Ως εκ τούτου, η ανωτέρω επιλογή περατώνει την πρώτη πρόσκληση υποβολής προτάσεων.
Στις 23 Οκτωβρίου 2025, η δεύτερη πρόσκληση υποβολής προτάσεων, με τη χρήση της εναπομένουσας χρηματοδότησης από την πρώτη πρόσκληση, δημοσιεύθηκε σε ανταγωνιστική βάση (χωρίς εθνικά κονδύλια), με αρκετές καταληκτικές ημερομηνίες να έχουν προγραμματιστεί για την περίοδο 2026-2027. Οι αιτήσεις είναι ανοικτές και η επόμενη καταληκτική ημερομηνία είναι η 27η Ιανουαρίου 2026.
