Πώς αντιμετωπίζει η ΕΕ την πρόκληση των «αιώνιων χημικών ουσιών»
Αόρατες αλλά πανταχού παρούσες, οι PFAS (υπερφθοροαλκυλιωμένες και πολυφθοροαλκυλιωμένες ουσίες) βρίσκονται σε όλα, από αντικολλητικά τηγάνια έως έξυπνα τηλέφωνα. Ενώ αυτές οι χημικές ουσίες είναι απαραίτητες για τη σύγχρονη βιομηχανία, η «για πάντα» φύση τους σημαίνει ότι συσσωρεύονται στο περιβάλλον και το σώμα μας, θέτοντας σημαντικούς κινδύνους για την υγεία.
Στο τελευταίο επεισόδιο του «Ο δρόμος προς το πράσινο», το Euronews διερευνά τον τρόπο με τον οποίο η Ευρώπη μεταβαίνει προς ένα μέλλον χωρίς PFAS.
Το ταξίδι ξεκινά στην περιφέρεια Veneto της Ιταλίας, την περιοχή ενός από τα σοβαρότερα σκάνδαλα μόλυνσης της Ευρώπης, όπου οι βιομηχανικές απορροές μόλυναν το πόσιμο νερό 300.000 κατοίκων για δεκαετίες.
Το Euronews απευθύνεται στους ακτιβιστές της «Mamme No PFAS» που αγωνίζονται για την υγεία των παιδιών τους, καθώς και σε τοπικές επιχειρήσεις ύδρευσης που επενδύουν εκατομμύρια σε προηγμένη διήθηση.
Στη συνέχεια, το επίκεντρο μετατοπίζεται στη Σουηδία, όπου διαμορφώνεται η στρατηγική της ΕΕ για τους «καθολικούς περιορισμούς», μια πρόταση ορόσημο στο πλαίσιο του κανονισμού REACH που αποσκοπεί στην απαγόρευση της παρασκευής, της χρήσης και της πώλησης περίπου 10.000 PFAS.
Στο Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης, οι επιστήμονες χαρτογραφούν ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις για ευαίσθητους τομείς όπως τα ηλεκτρονικά και τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα. Με τη συνεργασία με ΜΚΟ όπως η ChemSec και με προοδευτικές μάρκες όπως η IKEA και η Marshall, η ΕΕ αποδεικνύει ότι η βιομηχανική καινοτομία μπορεί να ευδοκιμήσει χωρίς τοξική επιμονή.
Η αλλαγή αυτή σηματοδοτεί ένα ζωτικής σημασίας βήμα προς την επίτευξη της φιλοδοξίας της ΕΕ για μηδενική ρύπανση, διασφαλίζοντας μια καθαρότερη κληρονομιά για τις επόμενες γενιές.
Δείτε τα προηγούμενα επεισόδια του “The Road to Green”
Δήλωση αποποίησης ευθύνης
Η ΓΔ ENV συγχρηματοδοτεί την παραγωγή του Road to Green, ενώ το Euronews διατηρεί πλήρη συντακτική ανεξαρτησία. Οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται στο πρόγραμμα είναι αποκλειστικά εκείνες των ομιλητών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις και τις γνώμες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ή άλλων φορέων.
Ιστορικό
Η μόλυνση από PFAS βλάπτει σημαντικά την ανθρώπινη υγεία και απειλεί την ασφάλεια των υδάτων, τη γεωργική ασφάλεια και τη μακροπρόθεσμη οικονομική σταθερότητα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι πολίτες απαιτούν δράση, καθώς η κλίμακα της κρίσης καθίσταται σαφής.
Σύμφωνα με τους νέους κανόνες που θα τεθούν σε εφαρμογή τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτους, τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να παρακολουθούν, με εναρμονισμένο τρόπο, τα επίπεδα των PFAS στο πόσιμο νερό, ώστε να διασφαλίζεται η συμμόρφωση με τις νέες οριακές τιμές της ΕΕ στο πλαίσιο της αναδιατυπωμένης οδηγίας για το πόσιμο νερό.
Η περσινή στρατηγική για την ανθεκτικότητα των υδάτων θα αντιμετωπίσει επίσης το ζήτημα των PFAS στο πόσιμο νερό μας, παράλληλα με το σχέδιο δράσης για τη χημική βιομηχανία,το οποίο στοχεύει στις ροές αποβλήτων.
Ο πρώτος νόμος της ΕΕ για την παρακολούθηση του εδάφους,ο οποίος τέθηκε σε ισχύ τον Δεκέμβριο του 2025, προβλέπει πρόσθετες απαιτήσεις παρακολούθησης των PFAS για τα εδάφη μας και τα κράτη μέλη εξακολουθούν να εφαρμόζουν τη σύμβαση της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους, η οποία θα εξαλείψει περαιτέρω τις PFAS από την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού.