Ενδυνάμωση της νέας γενιάς γεωργών της Ευρώπης
Το να γίνεις αγρότης σήμερα απαιτεί πολύ περισσότερα από την τεχνογνωσία. Απαιτεί επιχειρηματικές δεξιότητες, περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση, ψηφιακό γραμματισμό και ανθεκτικότητα σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο τομέα. Για πολλούς νεοεισερχόμενους, οι προκλήσεις αυτές μπορεί να είναι συντριπτικές, ιδίως όταν οι υπηρεσίες κατάρτισης, καθοδήγησης και παροχής συμβουλών είναι κατακερματισμένες ή δυσπρόσιτες.
Η στρατηγική της ΕΕ για την ανανέωση των γενεών στη γεωργία αναγνωρίζει ότι η γνώση αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της ανανέωσης. Στηρίζοντας την ανάπτυξη ισχυρότερων συστημάτων μάθησης και την πρόσβαση σε εξατομικευμένη βοήθεια, έχει ως στόχο να εφοδιάσει κάθε νέο γεωργό με τις δεξιότητες που απαιτούνται για τη διαχείριση μιας σύγχρονης, βιώσιμης επιχείρησης και να συμβάλει στο μέλλον της Ευρώπης.
Γιατί οι γνώσεις και οι δεξιότητες έχουν σημασία
Μια καλά εκπαιδευμένη και ενημερωμένη γενιά γεωργών είναι απαραίτητη για την επισιτιστική ασφάλεια, τους περιβαλλοντικούς στόχους και τη ζωτικότητα της υπαίθρου της Ευρώπης. Ωστόσο, η πρόσβαση σε κατάρτιση και συμβουλές παραμένει άνιση: ενώ ορισμένες περιφέρειες προσφέρουν ισχυρά συμβουλευτικά δίκτυα και προγράμματα καθοδήγησης, άλλες αντιμετωπίζουν ελλείψεις ειδικευμένων εκπαιδευτών ή περιορισμένους δεσμούς μεταξύ εκπαίδευσης και γεωργικής πρακτικής.
Χωρίς προσβάσιμη, πρακτική μάθηση, οι νεοεισερχόμενοι κινδυνεύουν να εισέλθουν στον τομέα απροετοίμαστοι για τις οικονομικές, κανονιστικές ή τεχνολογικές απαιτήσεις της διαχείρισης των γεωργικών εκμεταλλεύσεων. Ως εκ τούτου, η επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό, τόσο σε γη όσο και σε μηχανήματα, είναι καίριας σημασίας για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας και της ελκυστικότητας της γεωργίας για την επόμενη γενιά.
Νέα μοντέλα μάθησης που διαμορφώνονται σε ολόκληρη την Ευρώπη
Η αξιολόγηση των στρατηγικών ανανέωσης των γενεών του δικτύου ΚΓΠ της ΕΕ σε όλα τα κράτη μέλη (2025) έχει χαρτογραφήσει εθνικές και περιφερειακές πρωτοβουλίες σε ολόκληρη την Ευρώπη που προωθούν ήδη καινοτόμους τρόπους για την ενίσχυση της μάθησης, της καθοδήγησης και της ανταλλαγής γνώσεων για τους γεωργούς. Οι επιτυχημένες προσεγγίσεις περιλαμβάνουν:
- Δίκτυα παροχής συμβουλών και καθοδήγησης σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις που συνδέουν τους νεοεισερχόμενους με έμπειρους γεωργούς, συνδυάζοντας την επαγγελματική καθοδήγηση με την ανταλλαγή μεταξύ ομοτίμων.
- Ολοκληρωμένα συστήματα κατάρτισης που συνδέουν την εκπαίδευση με την πρακτική στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις, διασφαλίζοντας ότι οι νέοι γεωργοί αποκτούν τόσο τεχνική όσο και επιχειρηματική εμπειρία διαχείρισης.
- Προγράμματα που συνδυάζουν οικονομική βοήθεια και συμβουλευτική υποστήριξη για να βοηθήσουν τους νεοεισερχόμενους να σχεδιάσουν βιώσιμα επιχειρηματικά σχέδια και να αντιμετωπίσουν τις πρώτες προκλήσεις.
- Συνεργατικές πλατφόρμες γνώσης που φέρνουν σε επαφή εκπαιδευτικές, ερευνητικές και γεωργικές κοινότητες, καθιστώντας την καινοτομία προσβάσιμη σε όλους.
Τα παραδείγματα αυτά δείχνουν ότι όταν τα συστήματα γνώσης είναι καλά συνδεδεμένα και με επίκεντρο τον γεωργό, καθίστανται ισχυροί κινητήρες ανανέωσης και ανθεκτικότητας.
Μια ευρωπαϊκή στρατηγική για διαρκείς αλλαγές
Η στρατηγική της ΕΕ για την ανανέωση των γενεών στη γεωργία βασίζεται σε αναλυτικές εργασίες και στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από το δίκτυο ΚΓΠ της ΕΕ σε όλα τα κράτη μέλη για τη δημιουργία ενός πιο συνεκτικού και χωρίς αποκλεισμούς μαθησιακού περιβάλλοντος για τους γεωργούς της Ευρώπης. Η στρατηγική προωθεί ένα μείγμα εκσυγχρονισμένων συστημάτων κατάρτισης, συμβουλευτικής υποστήριξης και διεθνούς συνεργασίας που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ανταλλαγής γνώσεων και της διά βίου μάθησης:
- Ενίσχυση των συστημάτων γεωργικής γνώσης και καινοτομίας (AKIS) στο πλαίσιο της ΚΓΠ μετά το 2027 για την παροχή στοχευμένης κατάρτισης, συμβουλών και καθοδήγησης.
- Επέκταση του συμφώνου για τις δεξιότητες — Γεωργοδιατροφικήεταιρική σχέση, βελτίωση της αναβάθμισης των δεξιοτήτων και της επανειδίκευσης.
- Ενίσχυση της συνεργασίας μέσω της Ευρωπαϊκής Σύμπραξης Καινοτομίας (EIP-AGRI) και του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη»,επιταχύνοντας τη μεταφορά της έρευνας και της καινοτομίας στην πράξη.
- Σύνδεση των κέντρων επαγγελματικής αριστείας Erasmus+ και του προγράμματος Erasmus Νέοι Επιχειρηματίες για τη διευκόλυνση των διασυνοριακών ανταλλαγών και της πρακτικής εμπειρίας.
- Προώθηση της συμμετοχικότητας μέσω πρωτοβουλιών όπως η πλατφόρμα για τις γυναίκες στη γεωργία και η ALMA για τους νέους που βρίσκονται εκτός εκπαίδευσης, απασχόλησης ή κατάρτισης.
- Ενσωμάτωση του πακέτου εκκίνησης για νέους γεωργούς της ΕΕ,το οποίο συνδυάζει κατάρτιση, συμβουλευτική και χρηματοδοτική στήριξη για μια ολοκληρωμένη εκκίνηση της γεωργίας.
Συνδυάζοντας αυτές τις δράσεις, η ΕΕ έχει ως στόχο να καταστήσει τις γεωργικές γνώσεις και την κατάρτιση πιο προσβάσιμες, συναφείς και προσανατολισμένες στο μέλλον, διασφαλίζοντας ότι κάθε νέος γεωργός μπορεί να μαθαίνει, να προσαρμόζεται και να ευδοκιμεί σε έναν εξελισσόμενο τομέα.
Για περισσότερες πληροφορίες
Δελτίο Τύπου:Η Επιτροπή προτείνει μέτρα για τη στήριξη της ανανέωσης των γενεών στη γεωργία, ώστε να διασφαλιστούν τα τρόφιμα, η γεωργία και το αγροτικό μέλλον της Ευρώπης
Ανακοίνωση: Στρατηγική για την ανανέωση των γενεών στη γεωργία (PDF)
Ανανέωση των γενεών στη γεωργία
Μελέτη του δικτύου ΚΓΠ σχετικά με τις βέλτιστες πρακτικές στα κράτη μέλη