Διαφορα

Ανάπτυξη, στέγαση, απασχόληση: Τί λένε τα δεδομένα για τη ζωή στις πόλεις της ΕΕ

08/01/2026

Σήμερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιεύει το θεματολόγιο της ΕΕ για τις πόλεις, το οποίο παρέχει ένα όραμα για το μέλλον των ευρωπαϊκών πόλεων. Ο πληθυσμός της ΕΕ έχει αυξηθεί στις πόλεις σε διάστημα δέκα ετών (+ 2,7%), οι πρωτεύουσες των μητροπολιτικών περιφερειών παρήγαγαν το 23% του ΑΕΠ της ΕΕ το 2021 και το 45% των κατοίκων των πόλεων νοικιάζουν τα σπίτια τους είναι ορισμένες από τις τάσεις που προέκυψαν σε νέα μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC).Η ανάλυση επιβεβαιώνει τα γνωστά χαρακτηριστικά της αστικής ζωής και επισημαίνει τις αναδυόμενες τάσεις στις πόλεις σε όλη την Ευρώπη.

Ο πληθυσμός των πόλεων, των κωμοπόλεων και των προαστίων αυξάνεται με αργούς ρυθμούς

Μεταξύ 2011 και 2021, ο πληθυσμός της ΕΕ αυξήθηκε στις πόλεις (+ 2,7%) και στις κωμοπόλεις και τα προάστια (+1,8%), ενώ συρρικνώθηκε στις αγροτικές περιοχές (-2,2%). Συγκεκριμένα, ο πληθυσμός στις πόλεις, τις κωμοπόλεις και τα προάστια αυξήθηκε γενικά στις βορειοδυτικές χώρες της ΕΕ, ενώ παρέμεινε σταθερός στις περισσότερες νότιες χώρες. Από την άλλη πλευρά, οι απώλειες πληθυσμού επηρέασαν μικρότερες και ανατολικοευρωπαϊκές πόλεις.

Οι πόλεις είναι πιο παραγωγικές και πιο καινοτόμες

Οι μητροπολιτικές περιφέρειες είναι πιο παραγωγικές από άλλες περιφέρειες. Ειδικότερα, οι μητροπολιτικές πρωτεύουσες τείνουν να είναι οι πιο παραγωγικές στην ΕΕ και, με λίγες εξαιρέσεις, έχουν την υψηλότερη παραγωγικότητα στις αντίστοιχες χώρες τους. Το 2021 παρήγαγαν το 23% του ΑΕΠ της ΕΕ, με μόνο το 16% του πληθυσμού της ΕΕ. Οι κάτοικοι των πόλεων είναι επίσης οι πιο παραγωγικοί, παράγοντας περίπου 21% περισσότερη οικονομική παραγωγή ανά εργαζόμενο από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Η καινοτομία, το εργατικό δυναμικό υψηλής εξειδίκευσης και μόρφωσης, η παρουσία πανεπιστημίων και η βελτίωση των μεταφορών είναι μερικοί από τους παράγοντες στους οποίους οφείλεται η αύξηση της παραγωγικότητας.

Οι αστικές κατοικίες είναι ακριβότερες και ενεργειακά αποδοτικότερες

Το 2022, σχεδόν διπλάσιοι άνθρωποι ενοικιάζουν το σπίτι τους σε πόλεις (45%) απ’ ό,τι σε κωμοπόλεις και προάστια (27%) και σε αγροτικές περιοχές (22%). Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι η στέγαση είναι σημαντικά ακριβότερη στις πόλεις, με το 11% των κατοίκων των πόλεων να δαπανούν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για στέγαση το 2023.

Τα διαμερίσματα στις πόλεις τείνουν να είναι μικρότερα και ενεργειακά αποδοτικότερα από τις μονοκατοικίες και οι κατά κεφαλήν εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου στις κατοικίες είναι κατά 40% χαμηλότερες στις πόλεις από ό,τι στις αγροτικές περιοχές. Ωστόσο, όσον αφορά τις ανακαινίσεις, η ενεργειακή απόδοση των κατοικιών στις πόλεις βελτιώνεται με βραδύτερο ρυθμό σε σύγκριση με τις αγροτικές περιοχές.

Ποσοστά φτώχειας, ανεργίας και εγκληματικότητας: Μικτή εικόνα

Στις ανατολικές και νότιες χώρες της ΕΕ, οι κάτοικοι των πόλεων έχουν γενικά υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης και χαμηλότερα ποσοστά φτώχειας σε σύγκριση με τους κατοίκους των αγροτικών περιοχών. Στις περισσότερες βορειοδυτικές χώρες, ωστόσο, συμβαίνει το αντίθετο.

Τα ποσοστά κλοπής αυτοκινήτων είναι σημαντικά υψηλότερα στις περιοχές του μετρό σε σύγκριση με τις περιοχές εκτός του μετρό, αλλά τα ποσοστά ανθρωποκτονιών είναι παρόμοια.

Ιστορικό

Το θεματολόγιο της ΕΕ για τις πόλεις,το οποίο υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2025, προσφέρει ένα στρατηγικό όραμα για την ενδυνάμωση των πόλεων όσον αφορά την αντιμετώπιση των τοπικών προκλήσεων, ευθυγραμμιζόμενο παράλληλα με τις ευρύτερες προτεραιότητες της ΕΕ. Παρέχει ένα ενιαίο πλαίσιο για την ενίσχυση της εδαφικής και αστικής διάστασης των πολιτικών της ΕΕ και τον εξορθολογισμό της υφιστάμενης στήριξης για τις πόλεις και άλλες αστικές περιοχές της ΕΕ. Το θεματολόγιο αποσκοπεί επίσης στην αξιοποίηση του δυναμικού των πόλεων ως κινητήριων δυνάμεων της καινοτομίας, της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας, και ζητεί την ενίσχυση του διαλόγου με τις τοπικές αρχές, διασφαλίζοντας ότι οι ανάγκες και οι εμπειρίες τους θα τροφοδοτούν τις μελλοντικές πολιτικές και τη νομοθεσία της ΕΕ.

Το ΚΚΕρ έχει συμβάλει στο θεματολόγιο με πληροφορίες και αναλύσεις σχετικά με τις δημογραφικές, κοινωνικοοικονομικές και περιβαλλοντικές τάσεις στις πόλεις της ΕΕ από το 2011 και προετοιμάζει επικαιροποίηση της έκθεσης για την κατάσταση των ευρωπαϊκών πόλεων που θα δημοσιευθεί έως το τέλος του 2026.